Nieuw bewijsrecht (2025): identiteit van (IE-) inbreukmakers achterhalen en schade verhalen
Bedrijven merken het vaak snel wanneer er inbreuk wordt gemaakt op hun rechten. Denk bij merkinbreuk aan monitoring door brand protection teams, meldingen van klanten over namaakproducten of online advertenties die zonder toestemming worden geplaatst. De vraag is dan niet alleen óf er moet worden gehandhaafd, maar ook wie er achter de inbreuk zit en hoe groot de schade precies is. Juist op die punten bood de praktijk tot voor kort vaak te weinig handvatten.
Anonimiteit bij (IE-)inbreuken en bewijsproblematiek
Inbreukmakers verschuilen zich regelmatig achter anonimiteit. Webshops gebruiken valse gegevens, advertenties lopen via tussenaccounts en financiële stromen zijn moeilijk te herleiden. Takedown-verzoeken voelen al snel als een druppel op een gloeiende plaat en veroorzaken kosten die niet verhaald worden. Zelfs met OSINT-onderzoek of externe opsporing komt lang niet altijd boven tafel wie daadwerkelijk verantwoordelijk is, laat staan hoeveel er met de inbreuk is verdiend. Daardoor wordt het niet alleen lastiger om een inbreuk effectief te stoppen, maar ook om schadevergoeding te onderbouwen.
Informatiepositie van tussenpersonen (platforms, PSP’s en logistiek)
Daar komt bij dat rechthebbenden vaak afhankelijk zijn van informatie van derden. Online platforms, hostingproviders, domeinnaam-registrars, betaalinstellingen en logistieke dienstverleners beschikken regelmatig over cruciale gegevens. Juist deze partijen weten wie er achter een webshop zit, wie betalingen ontvangt, hoe veel er besteld werd, of wie verantwoordelijk is voor de verzending of import van goederen. In de praktijk bleek het echter lastig om deze informatie te verkrijgen, omdat tussenpersonen verwezen naar hun interne beleidsregels of privacywetgeving (AVG) en soms alleen meewerkten op basis van een gerechtelijk bevel.
Nieuw Bewijsrecht 2025: verruimd inzagerecht
Met de Wet vereenvoudiging en modernisering bewijsrecht, die op 1 januari 2025 in werking is getreden, is het inzagerecht in Nederland versterkt. Onder voorwaarden kan nu informatie worden opgevraagd zonder eerst een juridische procedure te hoeven voeren. Dat kan zien op gegevens van de wederpartij zelf, maar ook op informatie van derden zoals tussenpersonen die toegang hebben tot de relevante informatie. Daarnaast geldt voor de partijen die over de gevraagde informatie beschikken een wettelijke verplichting tot verstrekking, tenzij een uitzondering geldt, zoals een verschoningsrecht of ‘gewichtige redenen’ (enkel als die in een specifiek geval zwaarder wegen dan waarheidsvinding).
Wat als medewerking uitblijft?
Als een partij ondanks een geldig inzageverzoek geen informatie verstrekt, kan de rechter alsnog worden ingeschakeld. De lijn in de rechtspraak over het nieuwe inzagerecht is: “verstrekken, tenzij”. Niet alleen de inbreukmaker zelf, maar ook tussenpersonen kunnen in de proceskosten kunnen worden veroordeeld als zij weigerden voorafgaand aan de rechtsgang mee te werken aan een inzageverzoek dat aan de wettelijke voorwaarden voldoet. Tegelijk blijft zorgvuldigheid essentieel: zeker bij IE-zaken moet het bestaan van de (dreigende) inbreuk voldoende worden onderbouwd, des te meer omdat een afwijzing in een IE-zaak ook procesrisico’s meebrengt voor de verzoekende partij.
Effectieve handhaving begint met informatie
Het nieuwe inzagerecht kan een krachtig middel zijn om de bron van een inbreuk te achterhalen en de schade beter in kaart te brengen. Daarmee wordt handhaving van (IE-)rechten minder afhankelijk van aannames en meer gebaseerd op betrouwbare informatie. Voor rechthebbenden biedt dat een belangrijk voordeel: sneller duidelijkheid en een sterkere positie bij het verhalen van schade.
Een goed opgesteld verzoek maakt het verschil tussen effectieve handhaving en een kostbare afwijzing. Twijfelt u of uw situatie voldoet aan de voorwaarden van het Nieuw Bewijsrecht? Onze advocaten beoordelen uw zaak en stellen het inzageverzoek op.
Dillinger Law helpt verschillende bedrijven bij het achterhalen van de identiteit van inbreukmakers en het vaststellen en vergoed krijgen van hun schade. U kan voor vragen contact opnemen met Leonie Kroon (kroon@dillingerlaw.nl) en Xavier Koehoorn (koehoorn@dillingerlaw.nl).